دکتر رضا آمری نيا: پوكى استخوان به علت كاهش ميزان كلسيم در استخوان ايجاد مى شود كه اغلب در خانم ها بعد از دوران يائسگى و در آقايان بعد از سن ۷۰ سالگى ديده مى شود. علائم اين بيمارى شامل دردپشت، كاهش قد و افزايش احتمال شكستگى هاى استخوان است. ارث، رژيم غذايى و ورزش از عوامل مهمى هستند كه به طور مستقيم با اين بيمارى در ارتباط اند. بعد از ۳۰ سالگى كلسيم همانند سال هاى قبل زندگى به توده استخوانى اضافه نشده و در استخوان سازى به خوبى قبل عمل نمى كند و به همين علت در اين دوران مصرف مواد غذايى حاوى كلسيم براى حفظ توده استخوانى و جلوگيرى از كاهش توده استخوان ضرورى است. خانم ها بعد از سنين يائسگى براى پيشگيرى از كاهش توده هاى استخوانى شان بايستى از غذاهاى حاوى استروژن بالا مثل لوبياى سويا (يا آجيل سويا) مصرف كنند. ورزش هاى ساده مثل پياده روى، بدنسازى و يوگا در حفظ توده هاى استخوانى بسيار مفيد است.
مصرف مواد پرپروتئين ممكن است سبب خروج كلسيم از استخوان هاى بدن شود. نمك، قهوه (۲ يا ۳ استكان در روز)، نوشابه هاى گازدار، سيگار و ورزش هاى شديد نيز سبب خروج كلسيم از استخوان مى شود بنابراين توصيه مى شود از مصرف مواد غذايى مذكور در صورت ابتلاى به اين بيمارى پرهيز شود. از طرف ديگر مصرف مواد حاوى منيزيم، ويتامين D، برون (كه در ميوه ها و آجيل موجود است)، منگنز و روى (زينك) در استخوان سازى توسط كلسيم نقش مهمى را ايفا مى كنند. تحقيقات نشان داده است كه مصرف سويا به علت وجود ماده اى به نام ايزوفلاونوئيد باعث افزايش تراكم استخوانى مى شود. توجه داشته باشيد كه مصرف بيش از هزار و پانصد ميلى گرم كلسيم در روز (مجموع دريافتى از طريق مواد غذايى يا اشكال دارويى) توصيه نمى شود چرا كه با توجه به نقش عوامل ژنتيك در بروز اين بيمارى مصرف مقادير زياد جبران كمبودهاى مذكور را نمى كند و ممكن است باعث عوارض ناشى از ازدياد مصرف آن شود.

•مواد مغذى براى پوكى استخوان
- كلسيم: قابل جذب ترين فرم آن به صورت تركيبات سيتراته، لاكتاته وآسپارات است.
- منيزيم: كمبود اين ماده معدنى اغلب در بيماران مبتلا به پوكى استخوان ديده مى شود و مصرف آن باعث افزايش تراكم استخوانى مى گردد.
- ويتامينD : همراه با كلسيم بايستى مصرف شود تا حداكثر تاثيرگذارى آن انجام شود.
- برون: در ميوه ها و آجيل ها يافت مى شود.
- مس: باعث جلوگيرى از كاهش توده هاى استخوانى شده و در تنظيم روى هم موثر است.
- ويتامينK : در خانم هاى بعد از سنين يائسگى لازم است كه باعث جلوگيرى از كاهش كلسيم و همچنين باعث افزايش تراكم استخوان مى شود.
- سيليكون: ماده اى است كه باعث افزايش تراكم مواد معدنى در استخوان مى شود.
- استرونتيوم: باعث كاهش دردهاى استخوان ها و افزايش توده هاى استخوانى مى شود.

ديگر مواد غذايى مفيد در پيشگيرى از پوكى استخوان عبارتند از:
حبوبات، جو، ميوه هاى تازه، آناناس، سيب، گلابى، انگور، كشمش، خرما، هلو، سبزيجات تازه، سبزيجات با برگ سبز، كلم بروكلى، كلم،  آواكادو،  اسفناج، مارچوبه، پياز، جعفرى، انواع سويا، لبنيات كم چرب، ماهى و غذاهاى دريايى، تخم مرغ، عسل، سير، فلفل سياه، زنجبيل و آب ميوه هايى مثل آب سيب، آب هويج، شربت ليمو و آب آناناس.

بي اشتهايي نشانه چيست ؟

اگر مثل بيشتر مردم هستيد ، از بين رفتن اشتها فرصت خوبي براي کاهش وزنتان است . ( پوشيدن لباس هاي تنگ شده پارسال شما را وسوسه مي کند ) . اما اگر بي اشتهايي به جاي چند روز چند هفته طول بکشد و به طور عادي باعث آب رفتن شما شود ، اين بي اشتهايي علت خاصي دارد .

کم خوراکي يا بي اشتهايي علامت شايعي است که مي تواند علل مختلفي داشته باشد ، که بسياري از آنها اهميت چنداني ندارند .

تقريباً تمام عفونت ها مي توانند باعث بي اشتهايي شوند . مثلاً ويروس سرماخوردگي يا آنفولانزا ممکن است عامل آن باشد . يا علل جدي تر مثل سل ، کم کاري غده تيروئيد ، بيماري هاي قلبي يا ريوي ، يا گرفتاري هاي کبدي داشته باشد .

متأسفانه يکي از شايعترين علائم اخطاردهنده اوليه سرطان بي اشتهايي است که معمولاً با تغيير در حساسيت به مزه ها همراه است .

بي اشتهايي مقاومت بدن در برابر خوردن هر چيزي است که به فرايند بهبود کمک کند .

با اين همه بيماري تنها علت کاهش اشتها نيست . گاهي چيزي که به دليل خاصي خورده ايد ، مثل يک دارو ،‌ مي تواند عامل آن باشد . آنتي بيوتيک هايي مثل اريترومايسين جوانه هاي چشايي را غيرفعال کرده و باعث کندي حرکت غذا در روده شده و احساس پري بعد از خوردن غذا را طولاني مي کنند . تمام آمفتامين ها - که براي کاهش وزن تجويز مي شوند - احساس گرسنگي را از بين مي برند .

داروهاي مسکن و ضد التهاب مفصل مي توانند معده را تحريک کرده و باعث تهوع و برگرداندن غذا شوند . ديژيتاليس ( که يک داروي قلبي است ) و داروهاي مدر ( که مانع احتباس آب شده و فشار خون را پايين مي آورند ) نيز ميل به غذا خوردن را کم مي کنند .

گاهي چيزي غيرخوراکي مشکل ساز شده است . کمبودهاي کلي تغذيه اي مي توانند نيروي حياتي يک اشتهاي طبيعي را تضعيف کنند . مخصوصاً اشخاص مسن ممکن است گرفتار کمبود روي در رژيم غذايي باشند که مي تواند جوانه هاي چشايي را از بين ببرد .

خود پيري بر روي اشتها تأثير مي گذارد . در اشخاص مسن ، سازوکار بدن آهسته مي گردد ، وزن ماهيچه ها کم مي شود و ضعف جسماني مانع فعاليت است . در رأس آنها ، کاهش احساس چشايي و ترشحات معدي قرار دارد که همه باعث بي اشتهايي مي شوند .

گاهي نيز اتفاقي در زندگي بر اشتها تأثير مي گذارد . اگر اخيراً يک برنامه ورزشي را شروع کرده ايد ،‌ ممکن است دچار بي اشتهايي شويد تا بدن خود را با نيازهاي جديد تطبيق دهد .

به طور کلي ، سلامت رواني نقش مهمي در اشتهاي شما دارد ، در هنگام گرفتاري طولاني ، تنش رواني مي تواند شما را به پرخوري بکشاند . ولي فشارهاي کوتاه مدت معمولاً اشتها را از بين مي برند . افسردگي نيز در برخي افراد باعث بي اشتهايي مي شود .

بي اشتهايي عصبي اختلالي است که در افراد مبتلا - معمولاً دختران جوان - تقريباً باعث ترک کامل غذاخوردن مي شود . بيماري وسوسه غذا خوردن دارند ، ولي از ترس چاق شدن چيزي نمي خورند . براي آنها نخوردن از به اندازه خوردن راحت تر است .

درمان بي اشتهايي

کمي بي اشتهايي جاي نگراني ندارد . اما اگر آخرين باري را که از غذا خوردن لذت برده ايد به ياد نداريد ، بايد سعي کنيد عادت عادي خوردن را باز به دست آوريد . در اينجا مواردي را که بايد به ان توجه کنيد گفته مي شود .

به اندازه بخوريد . اشتهاي طبيعي دقيقاً چگونه است ؟ اشتهاي طبيعي خوردن به اندازه اي است که وزن بدن را طبيعي نگاه مي دارد .

اگر اشتهاي طبيعي داريد ، بايد انواعي از غذاها را بخوريد ، اشتهاي زياد به خوردن فقط گوشت فقط اشتهاي طبيعي نيست .

اگر مرتباً خود را وادار به خوردن مي کنيد ، اين هم علامت خوبي نيست .

ويتامين بخوريد . خوردن روزانه مکمل مولتي ويتامين و کاني ها به بازشدن اشتهاي کاهش يافته کمک مي کند و اگر کم خوردن شما باعث سوء تغذيه شده است ، مواد غذايي اضافي آسيبي به شما نمي رساند . گاهي افراد مسن تر با خوردن روي کمي اشتهاي خود را باز مي يابند . درباره لزوم خوردن روي با پزشک مشورت کنيد .

داروهايتان را کنترل کنيد . درباره احتمال اينکه داروهاي مصرفيتان يا مقدار آنها باعث بي اشتهايي شده باشد سئوال کنيد . پزشک ممکن است دارو را با داروهاي ديگري که اشتها را ازبين نمي برند عوض کند .

هر چه را که دوست داريد بخوريد . اگر غذاخوردن لذت خود را از دست داده است ، برنامه غذايي خود را عوض کنيد . ببينيد کدام غذاها برايتان اشتها آور است و از آنها بخوريد . اگر فقط بستني دوست داريد ،‌ هر قدر که مي خواهيد بخوريد . ما رژيم غذايي ناسالمي را توصيه نمي کنيم ، اما اگر بستني تنها راه رساندن کالري مورد نياز به بدن است ، هر قدر که مي خواهيد بخوريد . هدف بالا بردن ضريب اشتهاست .

حجم غذا را کم کنيد . غذا را با حجم کم و دفعات بيشتر بخوريد . معده شما غذاي کمتر را بهتر مي پذيرد .

آب زياد بخوريد . اگر برنامه ورزشي تازه اي شروع کرده ايد ، مهم ترين نياز شما آب است . کم آبي بدن مي تواند بي اشتهايي ايجاد کند . پيش از شروع تمرين و بلافاصله بعد از آن يک ليوان آب بنوشيد . به علاوه هر روز شش تا هشت ليوان آب بخوريد .

نزد پزشک برويد . اگر بعد از دو هفته اشتهاي خود را بازنيافتيد ، براي معاينه کلي پيش پزشک خود برويد . قبل از درمان بايد اختلالات جسماني تشخيص داده شود . شايد فقط به يک دوره درمان با آنتي بيوتيک براي از بين بردن يک عفونت خفيف نياز داشته باشيد .

سلامت رواني خود را بيازماييد . اگر افسرده هستيد ، داروهاي ضد افسردگي تجويز شده توسط پزشک اشتهاي شما را بر مي گرداند . با بازگشت سلامت رواني اشتهاي شما نيز بازمي گردد .

از متخصص کمک بگيريد . بي اشتهايي عصبي معمولاً به درمان خانگي جواب نمي دهد و افراد مبتلا به آن بايد در بيمارستان بستري شوند . معالجه آن مشکل است و نياز به درمان شديد روان شناختي و تغذيه اي دارد . ممکن است تغذيه اجباري از طريق تزريق درون سياهرگي يا لوله معدي لازم شود .

دکتر رضا آمری نيا: قبل‌ از شروع‌ مطلب‌، لازم‌ است‌ تفاوت‌ بين‌ سرماخوردگي‌ و آنفلوآنزا بيان‌ شود. سرماخوردگي‌ و آنفلوآنزا عفونت‌هاي‌ ويروسي‌ هستند با اين‌ تفاوت‌ كه‌ سرماخوردگي‌ دستگاه‌ تنفس‌ فوقاني‌ را گرفتار مي‌كند ولي‌ آنفلوآنزا علاوه‌ بر دستگاه‌ تنفسي‌ فوقاني‌، دستگاه‌ تنفسي‌ تحتاني‌ را هم‌ تحت‌ تاثير قرار داده‌ و علايم‌ شديدتري‌ نسبت‌ به‌ سرماخوردگي‌ دارد. هر دو بيماري‌ مذكور توسط‌ ويروس‌هايي‌ هستند كه‌ حدود 200 نوع‌ از آنها شناخته‌ شده‌ است‌. علايم‌ سرماخوردگي‌ شامل‌ آب‌ ريزش‌ بيني‌، گلودرد و ضعف‌ و همچنين‌ بي‌حالي‌ عمومي‌ است‌. آنفلوآنزا علايم‌ شديدتري‌ دارد كه‌ علاوه‌ بر موارد مذكور مي‌توان‌ از حالاتي‌ چون‌ اسهال‌، تهوع‌، تب‌، ضعف‌ و احساس‌ سرما نام‌ برد.

 استفاده از شيار پوش فيشور سيلانت

سيلنت يك ماده پلاستيك است كه معمولاً روي سطوح جونده دندانهاي عقب (آسياهاي كوچك و بزرگ)، جايي كه اغلب پوسيدگي شروع مي شود، گذاشته مي شود. اين ماده پلاستيكي درون فرورفتگيها و شيارهاي سطوح جونده دندانها چسبيده و مثل يك سد ، مينا را در برابر باكتريهاي مولد پوسيدگي و اسيد توليدي آنها محافظت مي نمايند. موهاي مسواك نمي توانند بطوركامل به داخل شيارها رفته و خرده هاي غذا و پلاك را خارج نمايد. سيلانت با بستن اين مناطق ضعيف، آنها را حفظ مي نمايد.

گذاشتن سيلنت براي دندانپزشك كار مشكلي نبوده و براي هر دندان فقط چند دقيقه وقت مي گيرد. نياز به بي حس نمودن دندان نيست و ميزان تراش لازم صفر و يا در حداقل است.
 دندانها قبل از گذاشتن سيلنت، تميز مي شوند، سطح آنها با يك محلول اسيدي آماده مي گردد تا سيلنت به دندان بچسبد، سپس سيلنت روي دندان گذاشته شده و اغلب به كمك يك پرتو نوري خاص سخت مي شود.
تا زماني كه سيلنت سالم باقي بماند، سطوح دندانها از پوسيدگي محافظت مي شوند. سيلنت ها به راحتي در برابر نيروهاي جويدن مقاوم بوده و چندين سال روي دندان باقي مي مانند. هنگام معاينات منظم و دوره اي، دندانپزشك وضعيت آنها را بررسي كرده و در صورت نياز به آنها اضافه ميكند.  

مهمترين دندانهايي كه استفاده از سيلنت براي آنها توصيه مي شود، دندانهاي آسياي بزرگ دائمي اول و دوم (ششمين و هفتمين دندان در هر ربع فك) مي باشد. با توجه به اهميت دندانها در جويدن و حفظ تماميت قوس دنداني كودك و در صورت وجود شيارهاي عميق در سطح جونده اين دندانها، معمولاً در اولين فرصت پس از رويش كامل دندان، دندانپزشك توصيه به قرار دادن سيلنت روي اين دندانها مي نمايد.

با توجه به لزوم ايزوله كردن دندان هنگام قرار دادن سيلنت، همكاري كودك در اين درمان كاملاً ضروري است. در صورت همكاري كودك، وجود شيارهاي عميق در دندانهاي خلفي شيري و ريسك بالاي ابتلا به پوسيدگي در كودك، ممكن است دندانپزشك، قرار دادن سيلنت در دندانهاي شيري را نيز توصيه نمايد.